مدیریت ایرانی

به بها نه حلول

رمضان المبارک 1426

    نمی دونم اسم ماه رمضان که به گوشتون می خوره یاد چی می افتید. نماز و روزه و گرسنگی یا روزه خواریهای دزدکی و گذاشتن شربت معده روی تاغچه خونه برای اینکه تابلو بشید که زخم معده دارید ، شاید هم سفره های افطاری با ظرف آش وسط اون و بشقابهای حلوای خوشمزه ای که از شیره انگور درست شده بود و روی اون رو با قاشق طرح داده بودند و مادر بزرگ همیشه شبهای 27 ماه رمضان پهن می کرد. شاید بی تفاوت از کنار آن بگذرید و فقط به زولبیا و بامیه های سر سفره اهمیت بدید و سریالهای طنز شبکه های مختلف تلویزیون که بعد از افطار پشت سر هم قطار    می شوند و به قول برخی آقایان مردم را از مسجد رفتن باز داشته اند. نمی دونم خلاصه روزه می گیرید یانمی گیرید چون این به خودتون مربوطه اما باید این رو بپذیریم که ماه رمضان تاثیرات فراوانی روی زندگی ایرانیها و جامعه ایرانی در طی یک ماه عمر خود می گذارد که من سعی کرده ام در نوشته ای کوتاه و به بهانه حلول این ماه مبارک به بررسی آنها بپردازم . از همه شماهایی که در این ماه مبارک روزه می گیرید یا نمی گیرید  تقاضا دارم ما را هم از دعاهاتان بی نصیب نگذارید.

  بازار مواد غذایی

  شاخصهای خرده فروشی بازار به خصوص در سبد مواد غذایی همیشه در روزهای آخر ماه شعبان و در طی ماه رمضان از رشد خوبی برخوردارند. این موضوع نشانه آنست که خرید مردم در این حوزه در طی این روزها افزایش پیدا می کند . افزایش تقاضا در برابر عرضه همیشه شوکهایی را به قیمتها نیز وارد می کند و البته بعضی از فروشندگان هم دندان گردی کرده و از این فرصت علاوه بر استفاده ، سوءاستفاده ای هم می کنند. یه سوال اساسی دیگر هم وجود دارد که چرا باید در ماه رمضان و موسم روزه گرفتن مصرف مواد غذایی در جامعه بالا می رود.

  تاثیرات اجتماعی

  این سالها که نیروی انتظامی به اهمیت آمار و نظر سنجی  پی برده ، شروع به ارائه آماری در زمینه های گوناگون حوزه عملیاتی خود کرده که حاکی از کاهش آمار جرم و جنایت در جامعه در طی ماه مبارک رمضان دارد.البته خود این خبر واقعا خوشحال کننده است اما اینکه چرا چنین اتفاقی می افتد می تواند دلایل گوناگونی داشته باشد. اول اینکه خوب برخی مجرمان به حرمت این ماه دست به جرم جنایت نمی زنند . البته اگر به اصرار برخی از مسئولین هنوز هم دست زدن به جرم جنایت در جامعه را به عنوان یک حرفه نپذیریم باز این سوال وجود دارد که اگر طرف روزه بگیر و معتقد است پس چرا دست به جرم و جنایت می زند. کاهش در آمنارها یه دلیل دگر هم می تواند این باشد که مجرمین به علت روزه داری و ضعف قوای بدنی توانایی انجام جرم و مثلا بالا رفتن از دیوار مردم را ندارند.

  روزه داری واقعی

  بنا به اشاره قران کریم نفس عمل روزه داری در طی این یک ماه ، آگاه شدن و همدردی جامعه از حال گرسنگان و ضعفا است. از سوی دیگه این قضیه باعث       می شود که یک سری اصلاحات اجتماعی و فرهنگی هم در فرد به وقوع بپیوندد. .حال سوال این است که در ماه مبارک رمضان و موسم همدردی با نیازمندان سفره های رنگین افطاری که البته سال به سال هم تجملی تر می شود چه معنی دارد. البته بنده معتقدم سفره افطار باید مزین و زیبا باشد تا جایزه ای باشد برای یک روز روزه داری فرد که به عنوان یک جایزه تاثیر مناسبی هم می تواند در نهادینه شدن تغییرات روحی و فکری در او داشته باشد اما تجملاتی شدن سفره بحثی جداست . سفرهای افطاری چندین میلیون تومانی مطمئنا تنها و تنها به انگیزه ثواب افطاری دادن و حتی ایجاد جو صمیمیت در سازمانها و میان کارمندان پهن نمی شود.

  افطاری

 یکی از اساسی ترین اصول در یک سازمان که همیشه باید مورد توجه هر مدیر قرار گیرد تقویت روابط رابطه مدارانه به جای  رابطه ضابطه مدارانه در میان کارکنان به خصوص در سازمانهایی که کارکنان آن از بلوغ فکری مناسبی برخوردار می باشند ، است . در کشورهای دیگر این اصل با برگزاری میهمانیهای خانوادگی برای کارمندان . برگزاری سفر ها و تورهای تفریحی خانوادگی برای کارمندان از سوی شرکت و یا برگزاری جشنها و مراسم بازدید از سازمان و تشکیل انجمنهای غیر رسمی صورت می گیرد. در ادارات و سازمانهای ایرانی نیز ماه رمضان می تواند بهانه ای باشد برای برگزاری مراسم افطاری با هداف آشنایی و تقویت روابط میان کارمندان و آشنایی خانواده های آنها با واقعیتهای شغلی عضو شاغل خانواده. مطمئنا این امر به همیاری بیشتر خانواده با عضو شاغل خود  منجر خواهد شد. البته باز هم این اصل را نباید از یاد برد که اسراف بیهوده و ریخت و پاشهای نامربوط اصلا کار صحیحی در این گونه مراسم نمی تواند باشد.

  روزه داری کارکنان و بهره وری در سازمان

  یکی از شاخصهای اصلی بهره وری صرفه جویی می باشد. باید این واقعیت را پذیرفت که به علت یک رویکرد غیر بهره ورانه در ساختار عموما دولتی سازمانهای ایرانی این قضیه تا حدودی غیر واقعی به نظر بیاید که ماه مبارک رمضان می تواند یک فرصت مناسب برای یک صرفه جویی یک ماهه در برخی هزینه ها از قرار زیر باشد.

اول: صرفه جویی در هزینه غذای کارکنان

دوم: صرفه جویی در هزینه های خدماتی

سوم: صرفه جویی در وقت به علت حذف وقت چای و ناهار

چهار: کاهش تعداد و زمان ترک کار از سوی کارمندان

  کاهش هزینه ها بطبع افزایش سود خالص شرکت را به دنبال خواهد داشت .

  البته این امکان را نیز از نظر نباید دور داشت که روزه داری ممکن در برخی از شغلها کاهش کارایی کارکنان را هم به دنبال داشته باشد.

 رمضان و مسافرت

 شکی نیست که در طی ماه مبارک رمضان سفر های غیر رسمی و کاری کاهش فراوانی پیدا می کنند. از سوی دیگر ممکن است تقاضا برای بلیط برخی از محدوده های زمانی به علت برخی ملاحظات شرعی مسافران افزایش یا کاهش پیدا کند. خانواده های ایرانی اساسا در ماه رمضان به سفر تفریحی هم نمی روند. در این ایام تنها سفر حج است که کماکان رونق سابق خود را حفظ می کند.